De massasurveillance door overheid en bedrijfsleven die na 11 september 2001 is ingevoerd moet stoppen. Het raakt de grondrechten van burgers en inlichtingendiensten hebben niet aangetoond dat de maatregelen werken, zo stellen beveiligingsexpert Bruce Schneier en Cindy Cohn, voormalig directeur van de Amerikaanse burgerrechtenbeweging EFF, in een gezamenlijk opiniestuk.

Volgens Schneier en Cohn vond er na 11 september een overheidsbrede verschuiving plaats van gerichte surveillance, zoals het aftappen van een individuele verdachte, naar massasurveillance van de bevolking. "De juridische en technische architectuur van moderne massasurveillance, in eerste instantie geframed als bescherming tegen terroristische dreigingen, is voorbij die rechtvaardiging en nationale veiligheid in het algemeen gegroeid. Massasurveillance is nu een standaard hulpmiddel gebruikt door opsporingsdiensten."

Daar komt bij dat overheidsinstanties nu meeliften op de massasurveillance van techbedrijven. "Surveillance is het businessmodel van het internet; bedrijven zoals Google en Facebook bespioneren continu het gedrag van hun gebruikers", aldus Schneier en Cohn. Opsporings- en inlichtingendiensten maken gebruik van de data die deze bedrijven verzamelen. Zo erkende de FBI dat het tegenwoordig locatiegegevens van burgers opkoopt bij datahandelaren.

Schneier en Cohn merken op dat na 11 september het idee dat de overheid de bevolking door middel van surveillance veilig kon houden voet aan de grond kreeg. Daarnaast was er de angst dat de vijand overal kon zijn. De Amerikaanse overheid besloot daarop iedereen overal in de gaten te houden. Uit een presentatie van de Amerikaanse geheime dienst NSA die in 2013 door Edward Snowden openbaar werd gemaakt, werd gesproken over een overheid die alles kan verzamelen, verwerken en gebruiken, uiteindelijk ook alles zal weten.

Volgens Schneier en Cohn wordt deze redenering nu ook toegepast op binnenlandse surveillance, waarbij wordt beweerd dat als politie alles ziet en hoort, het effectiever kan zijn in het oplossen van ernstige misdrijven. Ondanks de vergaande gevolgen voor burgerrechten hebben inlichtingendiensten nooit een kosten-batenanalyse van de massasurveillanceprogramma's gepresenteerd. Zowel niet qua kosten als bewijs dat het aanvallen heeft gestopt die het anders niet had kunnen stoppen, laat het opiniestuk weten.

Schneier en Cohn stellen afsluitend dat 25 jaar nadat de Amerikaanse regering massasurveillance omarmde het tijd is om dit te evalueren. "Amerikanen moeten zichzelf de vraag stellen of het binnen een democratie past om systemen te hebben die iedereen overal in de gaten houden? Is de bevolking oké met overheden die "alles" over hun burgers willen weten? Is het publiek oké met private massasurveillance dat steeds meer wordt gebruikt voor overheidssurveillance?" Vragen die volgens Schneier en Cohn belangrijker dan ooit zijn om beantwoord te worden.